ติดแบตเตอรี่โซลาร์คุ้มไหม
ตรวจข้อมูลล่าสุด 21 พ.ย. 2569 · ตัวเลขคำนวณจากอัตราชุดวันที่ 21 พ.ย. 2569
สรุปสั้น ๆ
ไฟแต่ละหน่วยที่เก็บไว้ใช้ตอนเย็นแทนการขาย ได้เพิ่มแค่ราว 1.85 บาท (ประหยัดค่าไฟ 4.50 บาท เสียไฟในการชาร์จราว 10% และไม่ได้ขาย 2.20 บาท)
บ้านตัวอย่างติดแบต 10 kWh ราว 200,000 บาท คืนทุนราว 29.6 ปี ถ้าขายไฟได้ นานกว่าประกันแบตที่มักราว 10 ปี
แบตเตอรี่คุ้มขึ้นเมื่อขายไฟคืนไม่ได้ ไฟดับบ่อย หรือราคาแบตถูกลง ส่วนใหญ่ซื้อเพื่อไฟสำรอง ไม่ใช่เพื่อคืนทุน
แบตเตอรี่ได้เงินเพิ่มหน่วยละเท่าไร
ไม่มีแบต ไฟส่วนเกินตอนกลางวันขายได้หน่วยละ 2.20 บาท มีแบต ไฟนั้นถูกเก็บไว้ใช้ตอนเย็นแทนการซื้อ ซึ่งประหยัดได้ราวหน่วยละ 4.50 บาท แต่ไฟหายไปราว 10% ระหว่างชาร์จและจ่าย และไม่ได้เงินขายไฟหน่วยนั้นแล้ว เงินที่ได้เพิ่มจริงจึงเป็นส่วนต่าง ไม่ใช่ค่าไฟเต็มหน่วย
ค่าไฟที่ลดได้ตอนเย็นคิดจากหน่วยที่ยังต้องซื้อหลังติดโซลาร์แล้ว ซึ่งมักลงไปอยู่ขั้นค่าไฟที่ถูกกว่า แบตเตอรี่จึงประหยัดต่อหน่วยได้น้อยกว่าแผงโซลาร์ที่ลดหน่วยแพงไปก่อนแล้ว
ตัวอย่าง: คุ้มไหม
แบต (ใช้ได้)
ราคาเพิ่ม
ได้เงิน/ปี
คืนทุน
10 kWh
100,000
6,800
14.8 ปี
10 kWh
200,000
6,800
29.6 ปี
กรณีขายไฟคืนได้ 2.20 บาท/หน่วย (แบตแย่งไฟที่ขายได้)
แบต (ใช้ได้)
ราคาเพิ่ม
ได้เงิน/ปี
คืนทุน
10 kWh
100,000
14,800
6.8 ปี
10 kWh
200,000
14,800
13.5 ปี
กรณีขายไฟคืนไม่ได้ (ไฟส่วนเกินที่เคยเสียเปล่าถูกเก็บมาใช้)
บ้านตัวอย่างค่าไฟ 3,000 บาท/เดือน กรุงเทพฯ ระบบ 5 kW มีไฟส่วนเกินราว 11 หน่วยต่อวัน · ราคาเพิ่มจากระบบ On-grid 10,000 และ 20,000 บาทต่อ kWh (ราคาตลาดปี 2569 ไม่ใช่ราคาทางการ) · ประสิทธิภาพชาร์จ-จ่าย 90% (ข้อสมมติ) · แต่ละวันเก็บได้ไม่เกินความจุ ไฟส่วนเกิน และไฟที่ใช้ตอนไม่มีแดด
เทียบกับอายุประกันแบตที่มักราว 10 ปี ถ้าคืนทุนนานกว่านั้น มีโอกาสต้องเปลี่ยนแบตก่อนได้เงินคืน แบตใหญ่ขึ้นไม่ได้เก็บไฟได้มากขึ้นเสมอ เพราะถูกจำกัดด้วยไฟส่วนเกินและไฟที่บ้านใช้ตอนเย็น
เมื่อไรแบตเตอรี่น่าลงทุน
• ไฟดับบ่อย หรือมีอุปกรณ์ที่ต้องมีไฟตลอด เช่น ตู้แช่ อุปกรณ์การแพทย์ (ประโยชน์นี้ไม่อยู่ในตัวเลขคืนทุน)
• การไฟฟ้าไม่รับซื้อไฟในพื้นที่ และบ้านมีไฟส่วนเกินตอนกลางวันมาก
• ใช้ไฟตอนเย็นและกลางคืนมาก เช่น แอร์ห้องนอน หรือชาร์จรถไฟฟ้าที่บ้านตอนกลางคืน
• ราคาแบตลดลงจนคืนทุนเร็วกว่าอายุประกัน
ถ้ายังไม่ซื้อแบตตอนนี้
เลือกอินเวอร์เตอร์ที่ต่อแบตเพิ่มภายหลังได้ ราคาตลาดของอินเวอร์เตอร์ Hybrid ขนาดราว 5 kW แพงกว่าแบบ On-grid ราว 8,000–20,000 บาทแล้วแต่ยี่ห้อ บางยี่ห้อรุ่นปกติก็ต่อแบตได้อยู่แล้ว ระหว่างนี้ย้ายการใช้ไฟมาตอนกลางวันได้ฟรี เช่น ตั้งเวลาเครื่องซักผ้า ปั๊มน้ำ หรือเปิดแอร์ล่วงหน้าตอนบ่าย
เรื่องที่ควรรู้ก่อนซื้อ
• ดูความจุที่ใช้ได้จริง (usable) ไม่ใช่ความจุบนฉลาก หลายรุ่นแนะนำให้ใช้ราว 90% ของความจุ
• ประกันมักกำหนดทั้งจำนวนปี (ราว 10 ปี) และพลังงานรวมที่จ่ายออก แล้วแต่อย่างไหนถึงก่อน และหลายเจ้าไม่รับประกันถ้าติดในที่ร้อนเกิน
• แบตเตอรี่ต้องได้มาตรฐาน มอก. หรือ IEC และควรแจ้งการไฟฟ้าว่าติดระบบกักเก็บพลังงาน
• ยังไม่มีข้อกำหนดชัดว่าค่าแบตนับรวมในเงินสนับสนุนโซลาร์ภาคประชาชน หรือไฟที่จ่ายจากแบตขายคืนได้หรือไม่
คำถามที่พบบ่อย
แบตเตอรี่โซลาร์บ้านราคาเท่าไร
ข่าวโพสต์ทูเดย์ (ต.ค. 2569) อ้างราคาอ้างอิงระบบ Hybrid 5 kW พร้อมแบต 5 kWh ราว 180,000–200,000 บาท และพร้อมแบต 10 kWh ราว 220,000–250,000 บาท ส่วนผู้ติดตั้งหลายเจ้าให้ราคาติดตั้งแบตราว 15,000–24,000 บาทต่อ kWh บทความนี้จึงใช้ราคาเพิ่มจากระบบ On-grid 10,000–20,000 บาทต่อ kWh เป็นสองกรณี
แบตเตอรี่อยู่ได้กี่ปี
ผู้ผลิตมักรับประกันราว 10 ปี หรือตามพลังงานรวมที่จ่ายออก (ราว 3,000 รอบเต็ม) แล้วแต่อย่างไหนถึงก่อน ตัวเลข 6,000 รอบในโฆษณาเป็นผลทดสอบ ไม่ใช่เงื่อนไขประกัน ความร้อนทำให้เสื่อมเร็ว จึงควรติดในที่ร่มและอากาศถ่ายเท
ติดแบตเตอรี่แล้วไฟดับใช้ไฟได้ไหม
ได้ถ้าอินเวอร์เตอร์ Hybrid มีช่องจ่ายไฟสำรองและเดินวงจรสำรองไว้ ส่วนใหญ่สำรองได้เฉพาะวงจรที่เลือก เช่น ไฟส่องสว่าง ตู้เย็น เราเตอร์ ไม่ใช่ทั้งบ้าน ถามผู้ติดตั้งก่อนว่ารุ่นที่เสนอทำได้ไหม